سيد محمد جواد ذهنى تهرانى

238

توضيح المباني في شرح مختصر المعاني (فارسى)

پس از آن ميگوئيم : حقّ ندارى كه اينطور گمان كنى كه لفظ [ يد ] از معنائى به معناى ديگر نقل داده شده زيرا معناى استعاره تخييليّه اين نيست كه شيئى را به [ يد ] تشبيه نموده و لفظ [ يد ] را گفته و آن شئ را اراده نموده‌ايم بلكه معنايش آنست كه متكلّم اراده نموده براى [ شمال ] يد را اثبات كند . سپس شارح گويد : البتّه بعضى از ادباء در اينمقام كلماتى واهى و بىاساس ايراد نموده‌اند كه ما فسد آنها را در شرح بيان نموده‌ايم . بلى البتّه اين كلام موجّه و پسنديده است كه بگوئيم : صاحب مفتاح در اين فنّ على الخصوص در مثل اين اعتبارات و تفاسير درصدد تقليد از غير خود نبوده تا بوى اعتراض شود كه تفسير وى با كلام ديگران مخالف و مغاير است . شرح فارسى : توضيح قوله : اخذ على غير الطريق : يعنى از طريق سهل و آسان مطلبى را بيان نمودن . قوله : لما فيه من كثرة الاعتبارات : علّت است براى تعسف در تفسير سكّاكى . مؤلف گويد : تقرير و بيان كثرت اعتبارات در تفسير سكّاكى اينستكه : در تفسير ايشان لازمست صور خياليّه را تقدير گرفت و سپس آنها